Ontwerp: Klim op vergroent

Van schoolplein naar speeltuin

Naast de leerlingen en direct betrokkenen rond de school zal de ruimte ook publiekelijk toegankelijk zijn. De ruimte zal dus naast een schoolplein ook een sociaal maatschappelijke functie gaan vervullen.

Het overgrote deel van de doelgroep komt uit de directe omgeving.

Onderbouw

In deze leeftijd gaan kinderen meer op onderzoek en ontdekking uit. Een natuurrijke omgeving biedt veel om te ontdekken. Op motorisch gebied wordt veel uitgeprobeerd: klimmen, klauteren, ravotten, hutten bouwen, kuilen graven, slepen met takken, in een boom klimmen. Kinderen vragen heel vaak om een loeppotje als ze een interessant beestje, blaadje of bloemetje hebben gevonden.

Bovenbouw

Naast het spelen kan het groene schoolplein ook worden benut voor natuur‐ en milieu‐educatie. Met een goed lespakket kunnen kinderen zelf op onderzoek uit: bladeren zoeken, de naam van beestjes, onderzoek doen naar mieren, een vogelhuisje maken, nestkastjes plaatsen, de ontwikkeling van een bloemrijk graslandje volgen. Eventueel kunnen kinderen zelf planten zaaien en zien opgroeien. Ook de zorg voor de natuur is een belangrijk lesonderdeel.

Ouders

Op een groen schoolplein kunnen ouders op gezette tijden samen werken aan de aanleg of het onderhoud van het plein en zo elkaar op een informele en andere manier leren kennen.

Personeel

Het personeel kan ook dagelijks van het plein genieten en bijvoorbeeld een jaarlijkse barbecue op het plein houden.

Buurt

Tot slot de omwonenden in de buurt, die variëren van spelende kinderen tot ouderen van het naastgelegen verzorgingshuis. Als het plein open is voor de buurt en de buurt het plein ook als haar plein beschouwt, is er sociale controle en is er ook wel een betrokken buurman die mee wil helpen in het onderhoud.

Ontwerp

Het concept voor het nieuwe schoolplein versterkt en gebruikt het hoogteverschil met de begane grond van het gebouw. Dit hoogteverschil wordt ingezet om het gebied uitdagender en gevarieerder te maken. De groenzone wordt uitgebreid om verstening van het gebied tegen te gaan. Door verschillende plekken en elementen te maken is er voor ieder wat wils, zonder het spel vooraf te definiëren; denk aan een grote open ruimte, meer besloten plekken, paadjes en trappen, ontdek‐ en klimplekken.

Het nieuwe schoolplein krijgt twee gedeeltes (zie figuur 1): een plein voor de grotere kinderen en een plein voor de kleine kinderen. Links komt het plein voor de grotere kinderen,  op de hoogte van de peuterspeelzaal een tweede plein van vergelijkbare grootte, tevens met een meer natuurlijk karakter. Met dit plein en aangrenzend talud wordt de groenzone breder gemaakt. De twee pleinen worden van elkaar gescheiden door een “rood pad ”.

 
Figuur 1: Basisindeling schoolplein in twee delen.

 

Het huidige speeltoestel zal worden verplaatst naar het midden van het linkse plein. De kruidentuin / vlindertuin wordt gerealiseerd aan de voorzijde van het rechtse plein.

Er wordt zo veel mogelijk gewerkt met de aanwezige materialen en met gerecyclede materialen denk aan een zitkuil van betontegels. Een aantal bomen zullen een plek krijgen op het nieuwe speelplein.

 

In de groenzone worden enkele plekken gereserveerd voor speeltoestellen zoals tuimelhekjes en wellicht een schommel Een deel is ingericht met lage begroeiing en paadjes. Er moet overzicht zijn voor de leerkrachten, maar vooral voor de kleinsten moeten er verstop‐ en struinplekken zijn. Er wordt hier verschillende begroeiing geplant, stevige struinbosjes, maar ook planten die een beleving geven zoals bloemen, geur of door de beestjes die er op af komen, de biodiversiteit gaat omhoog.

 

De verharde delen van het plein worden meer divers en uitdagender. In eerste instantie door ze niet te groot te maken. Het plein krijgt daarbij een boom met zitje en .Op het veld op naastgelegen grond van Maashorst ( gebruikersovereenkomst) voert sport de boventoon, een gecombineerd voetbalveld met veel mogelijkheden voor multifunctioneel gebruik op gebied van sport, spel en beweging.

 

De grens tussen de pleinen zal worden gemarkeerd door een rood pad (met bosjes.) Door de variatie van meer open ruimten, meer besloten plekken, paadjes en trappen, ontdek‐ en klimplekken en gevarieerd spelaanbod zullen de onderbouw‐ en bovenbouwleerlingen zich meer natuurlijk verdelen over de verschillende het plein, zonder het spel vooraf vast te leggen.

 

Thema´s

Om stapsgewijze financiering en uitvoering van het plan mogelijk te maken is het ontwerp in deelontwerpen opgesplitst. Zo kan met een gedeeltelijke financiering alvast de basis worden gerealiseerd. Indien er genoeg budget beschikbaar is kunnen thema´s aanvullend worden gerealiseerd. De basis wordt als essentieel gezien, de thema´s zijn optionele aanvullingen en verbeteringen. De volgende thema´s worden onderscheiden: sport en spel, fysiek spel, Fantasie/sensomotorisch/constructie spel en natuureducatie.

In vogelvlucht zijn hieronder de belangrijkste ontwerp eigenschappen per thema beschreven.

Basis

Nieuw pad (klinkers) op plein;
Grondverbetering talud en basis beplanting / gras;
Aanleg tribune trap;
Aanleg bovenbouwplein;

Thema Sport en spel
Locatie: ca. 40 m2 buiten de hekken gelegen direct bij school
gelegen naast gebouw, goede toegang vanuit school;
Realiseren omheining voor een voetbal-/trapveld op gras.
Hoog hek, zodat deze afsluitbaar is na schooltijd.

Thema Fysiek spel
Locatie: licht hellend terrein linkerzijde plein
De grotere kinderen kunnen zich hier helemaal uitleven.
Klimmen, maar ook hangen en kletsen. Zo veel mogelijk natuurlijke materialen zullen worden gebruikt met zo min mogelijk onderhoud, denk aan boomstammen.
Dit is ook de plek voor het wat grotere speeltoestel; deze zal worden hergebruikt
klimrek verplaatsen ( kraan)
tegels verwijderen/ vervangen door boomschors;
aanbrengen omranding;
klimrek.

Thema Fantasie/sensomotorisch/constructie spel
Locatie: beschikbare grond op groen talud;
Locatie fantasiespel: gelegen midden aan rechterzijde schoolplein , nabij peuterspeelzaal en buitenschoolse opvang;

 

 
Figuur 2: Indeling schoolplein per thema

Fantasie spel, is vooral om de kinderen te prikkelen en uit te dagen zonder het spel vooraf vast te leggen.

locatie sensomotorisch: Gelegen aan voorzijde rechterzijde schoolplein.

De ontdektuin is er vooral voor de jongste kinderen, maar ook de rest van de onderbouw kinderen kunnen hier volop ontdekken. Er komen afgebakende perken met planten die de beleving prikkelen, maar ook ruige bosjes waar doorheen gerend mag worden. Tussen de planten zijn ook meer open plekken met bijvoorbeeld houten stap stammen en een tunnel. Tussen de bomen, maar de beplanting blijft laag, zodat de docenten overzicht kunnen houden.

Thema natuureducatie
beschikbare grond achterzijde school.
een plek waarbij gerichte natuureducatie een plek kan krijgen.
Denken aan insectenhotel, groente tuin, compostbak

 

Op basis van bovenstaande thema’s en ontwerpuitgangspunten is door Julie Wulfhorst-Hafmans van gemeente Oss een schetsontwerp gemaakt. Deze is weergegeven in figuur 3.